ماڵپه‌ڕی دوکتور جه‌عفه‌ری حه‌سه‌نپوور

 

 

جه‌عفه‌ری حه‌سه‌نپور                          jafar22@telia.com  

سه‌باره‌ت به‌كۆنگره‌ی دوازده‌ی به‌پارێزه‌كانی كۆمه‌ڵه

 

2007.09.07

[به‌شی‌ پێنجه‌م وكۆتایی]  ڕێفۆرمخوازه‌كان بۆ ناسینی خۆیان و ناساندنی  به‌‌پارێزه‌كان‌ پێویستیان به‌‌روونكردنه‌وه‌ی ڕێبازه‌سیاسییه‌كانه!

5- كورته و ئاكام

ئه‌لف: له به‌شی حه‌وته‌م و كۆتایی زنجیره‌باسه‌كه‌م  "سه‌باره‌ت به‌پێویست‌بوونی كه‌مینه‌‌ی كۆمه‌ڵه‌ی سه‌ربه‌خۆ"، 2007.08.28، به‌شێوه‌یه‌كی سه‌ره‌تایی تاریخی ڕاپه‌ڕینی ڕیفۆرمخوازه‌كانی كۆمه‌ڵه‌م كرده دوو خول: خولی ڕێفۆرمخوازه‌تاقه‌كه‌سه‌كان و خولی ڕێفۆرمخوازی وه‌ك جوڵانه‌وه. پێموایه ئێستا ئه‌وجوڵانه‌وه پێویستی به‌ خولێكی دیكه له ئاڵوگۆڕه.

ب: بۆ به‌هێزكردنی ده‌سكه‌وته‌كان ئێستا پێویسته، ڕێبازه‌سیاسییه‌كان ڕوونتر باس بكرێ. ده‌نا ڕه‌وتی چاكسازی هه‌ر ئه‌و به‌ڵایه‌ی به‌سه‌ردێ كه به‌ر ڕێفۆرمخوازه‌كانی دیكه هاتووه: واتا ناتوانن ئاڵوگۆڕێك سازكه‌ن و توشی وێستان ده‌بن.

پ: "خه‌باتی بیروڕا  له‌ هه‌موو گۆڕه‌پانه‌كان و تێكۆشانی سیاسی دیموكراتانه، له كه‌شێكی ئازاد!" ده‌بێ سه‌ردێڕی خه‌باتی ئه‌و خوله‌بێت.

 5-1 پێشه‌كی

   به‌شی یه‌كه‌‌م  ،دووه‌م ، سێیه‌م و چواره‌م  له 2007.08.27  ، 2007.08.31  ، 2007.09.01   و2007.09.02 دا بڵاوبوونه‌وه.

 ئه‌مڕۆ  به‌شێك له‌باسه‌كانم له‌سه‌ر كۆنگره‌ی دوازده‌‌ی به‌پارێزه‌كان كۆتایی پێدێ. له‌داهاتوودا له زنجیره‌ی جیاواز ،قسه‌وباسه‌كان درێژه‌ پێده‌ده‌م.

5-2-   بۆچی خولی سێیه‌م پێویسته‌؟

 ئه‌لف: له‌ خولی سێیه‌مدا ده‌بێ ناڕوونی له‌باسه‌كاندا لابه‌ین. ده‌بێ لێكۆڵینه‌وه بكه‌ینه‌ باو و باسی ستراتیژیای شۆرشی كورد و باس له‌سه‌ر فێمینیزیم، سۆسیالیزم و ژژینگه‌پارێزی دیموكراتانه وه‌ڕێ خه‌ین.

ب: كاتێك باس له‌سه‌ر تیۆری و سیاسه‌ت وئایدیۆلۆژییه‌كان ڕوون ده‌بێته‌وه، باس له‌سه‌ر ڕێكخراوه‌‌ش گه‌شتر وه‌دیار ده‌كه‌وێ، بۆوێنه سیاسه‌ت و تیۆری دیموكراتانه، ڕێكخراوه و دامه‌زراوه‌ی سیاسی خۆی ده‌وێ.

پ: ئه‌وڕۆژانه چه‌ند وتاری تازه‌ له‌ماڵپه‌ره‌كان بڵاوبووه‌ته‌وه و باسكاره‌كان  ده‌ستیان كردووه به‌ لێكدانه‌وه‌ی كۆمه‌ڵگه‌ی كورده‌واری و ناسینی ڕیشه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تی وسیاسی جیاوازبیره‌كان. نمونه: مه‌عروف كه‌عبی، كۆمه‌ڵه:ڕێكخراوه یان بزووتنه‌وه، www.4rojhelat.org ،2007.09.02؛ شیروان كرماشانی، كۆمه‌ڵه دوێنێ و ئه‌مڕۆ و سبه‌ی، www.helwist.com. 

ت: كاك ڕێبوار ڕه‌شید ده‌ستی كردووه به وه‌رگێڕانی زنجیره‌وتارێك سه‌باره‌ت به ڕه‌وتی دیموكراتانه‌كردنی كۆمه‌ڵگه له وڵاته‌كانی  سكاندیناڤی. وتاری وا بۆ وانه‌وه‌رگرتن و ده‌وڵه‌مه‌ندكردنی باسه‌كان زۆر پێویستن. ڕێبوار ڕه‌شید، پرۆسه‌ی به‌دیموكراسیكردن، 2007.09.04،www.helwist.com.

5-2-1- ناڕوونی سه‌باره‌ت به‌ سۆسیالیزم و ناسیۆنالیزم

ئه‌لف: كاك عومه‌ر ئیلخانی‌زاده ده‌ڵێ( گۆڤاری ئاسۆ، ل5، ژماره 519، دووشه‌ممه 2007.09.03،www.asoxandan.com ):

"...ده‌مه‌وێت ئه‌وه‌ بڵێم ڕوانگه‌كان جۆرێك بوو كه‌ به‌پێچه‌وانه‌ی‌ ئه‌و قسانه‌ی‌ كه‌ عه‌بدوڵڵا موهته‌دی‌ كه‌ ده‌ڵیت هیچ جیاوازییه‌كی‌ سیاسی نییه‌، جیاوازی‌ له‌سه‌ر بنه‌ماكانی‌ ئه‌وه‌ی‌ كه‌ كۆمه‌ڵه‌ كوردستانییه‌، چه‌پ ‌و سۆسیالیسته‌ نییه‌، به‌ڵام ئه‌گه‌ر دێنه‌ سه‌ر تاكتیك ‌و جۆری‌ حزبایه‌تی‌، زۆر به‌ئاشكرا جیاوازییه‌كان دیاره‌ ‌و به‌ هه‌لومه‌رجی‌ سیاسیی‌ ئێستاشه‌وه‌ په‌یوه‌ندی‌ هه‌یه‌. "

ب: من پێموایه ڕوانگه‌ی سۆسیالیزمی كاك عه‌بدوڵا موهته‌دی سۆسیالیزمی به‌پارێزی توندوتیژی فارسه و ڕوانگه‌ی سۆسیالیزمی كاك عومه‌ر ئیلخانی‌زاده سۆسیالیزمی لیبڕاڵانه‌یه. دیاره له‌ به‌ڵگه‌ی "چاكسازی...." باسی سۆسیالیزمی دیموكراتانه كراوه. به‌ڵام ڕوون نه‌كراوه‌ته‌وه مه‌به‌ست له‌و زاراوه چییه وجیاوازی له‌گه‌ڵ سۆسیالدیموكراتی و سۆسیالیزمی لیبڕاڵانه‌ چییه. له به‌رنامه‌ی كۆمه‌ڵه‌ش (پێش كۆنگره‌ی به‌پارێزه‌كان) باسی كوردستانی بوون و ئێرانی بوون تێكه‌ڵ كراوه.

پ: كاك عومه‌ر خۆی ده‌ڵێ له‌ ڕوانگه‌ی باوه‌ڕ به‌ سۆسیالیزم جیاوازی له‌گه‌ڵ كاك عه‌بدوڵا نییه و به‌ڵام له‌ڕووی تاكتیك و جۆری حیزبایه‌تییوه‌ جیاوازییان هه‌یه.  تاكتیك و جۆری حیزبایه‌تی له ستراتیژیایه‌ك هه‌ڵده‌قوڵێ. سیاسه‌ت و بیڕوڕای سۆسیالیستانه‌ی كاك عه‌بدوڵا سۆسیالیزمی به‌پارێزه. باوه‌ڕی به‌ په‌رله‌مان نییه. باوه‌ڕی به‌ هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ده‌سمایه‌دارییه به‌شێوه‌ی توندوتیژانه، باوه‌ڕی به‌ڕووخاندنی كۆماری ئیسلامی به‌هه‌مان شێوه. ئۆپۆزیسیۆن سه‌ركوت ده‌كا و ناهێڵێ خه‌باتی بیروڕای ئازاد وه‌ڕێ كه‌وێ. ئه‌و بۆچوونانه له‌گه‌ڵ ڕێكخراوه‌ و سۆسیالیزمی دیموكراتانه نایه‌نه‌وه.

ت: دیاره سه‌باره‌ت به كاك عه‌بدوڵا ده‌بێ بڵێین "باوه‌ڕی بووه‌". كاك عه‌بدوڵا سه‌رده‌مێك له‌ ژیانی باوه‌ڕی به‌وبیروڕایه هه‌بووه. ماوه‌یه‌كی زۆره ئه‌و سه‌رۆك حیزبه و خاوه‌ن ده‌سه‌ڵاتی ماڵی وسیاسی ته‌واو و سه‌ره‌ڕۆیانه. بۆ كاك عه‌بدوڵا ئیتر سیاسه‌ت مانای پاراستنی ده‌سه‌ڵاتی تاقه‌كه‌سی خۆیه‌تی و هیچی دیكه. ئه‌و له‌ باسی سۆسیالیزم بۆ كێشانی خه‌ڵك  وفریودانیان كه‌لك وه‌رده‌گرێ نه‌ك بۆ خۆشكردنی ژیانیان.

ج:  كاتێك باسی خه‌باتی بیروڕا ده‌كه‌‌ین بۆ گه‌شه‌ی جوڵانه‌وه‌ی چاكسازییه و بۆ ئاڵوگۆڕ له‌ كۆمه‌ڵی كورده‌واری كه یه‌كێكی وه‌ك كاك عه‌‌بدوڵا دژی ئه‌وه و ده‌یه‌وێ به خوێن‌ڕشتن پێشی بگرێ. كاك عه‌بدوڵا كه  چه‌ندڕۆژ له‌مه‌و‌به‌ر كۆده‌تای چه‌كدارانه‌ی  له‌ ئۆردوگه‌ی كۆمه‌ڵه وه‌ڕێخست، به‌دژی پێشمه‌رگه‌كانی كه‌مینه كوتبوی:"لێگه‌ڕێن با حه‌مامی خوێن ساز بێت." كاك فاروق بابامیری دۆستی كاك عه‌‌بدوڵا كوتبوی:"هه‌موو ئه‌ندامانی ئێمه با قامكیكان له‌سه‌ر په‌لاپیتكه‌ی چه‌كه‌كانیان بێت." كاك عه‌بدوڵا كۆنه‌پۆشی وتبوی:"گرینگ نیه له‌كه‌م‌كه‌م و له‌زۆر زۆر ده‌كوژرێ." (بڕوانه: ڕه‌وتی چاكسازی كۆمه‌ڵه پێشڤه‌چوونی ڕێكخراوه‌كه له ڕێفۆرمی قووڵ و بنه‌ڕه‌تی‌دا ده‌بینێ، 2007.09.02، www.renesans.info.)  بۆ ئه‌وه‌ی باڵی به‌پارێز ته‌واو له‌لای جه‌ماوه‌ر بناسرێ ده‌بێ خولی سێیه‌م به‌ته‌واوی هێزی خۆمان وه‌ڕێ خه‌ین.

چ: باڵی به‌پارێز یه‌كڕه‌نگ نییه. بۆوێنه كه‌سانێك وه‌ك كاك عه‌بدوڵا و كاك فاروق بابامیری  ده‌كرێ بڵێین له هه‌ره‌توندوتیژه‌كانن. به‌ڵام زۆرتری ئه‌و كه‌سانه‌ی له ده‌وری كاك عه‌بدوڵا و كۆنگره‌ دوازده‌كه‌ی كۆبوونه‌وه، كه‌سانێك نین كه ته‌واوی پرده‌كانیان له‌ پشت خۆیان ڕووخاند بێت و پاك ده‌ستیان لێ‌بشۆین